Wskaźniki rynku kapitałowego

Wskaźniki rynku kapitałowego są uzupełnieniem analizy płynności, sprawności działania, rentowności oraz zadłużenia. Wskaźniki te charakteryzują podmioty gospodarcze notowane na giełdzie papierów wartościowych, gdyż opierają się na wycenie rynkowej przedsiębiorstwa. Do oceny kondycji finansowej przedsiębiorstwa na rynkach kapitałowych wykorzystywane są wiele wskaźników. Najważniejsze zostaną zaprezentowane w tym podrozdziale.

Wskaźnik zysku przypadający na jedną akcję jest podstawowym wskaźnikiem rynku kapitałowego. Wskaźnik ten jest relacją zysku netto do ilości wyemitowanych akcji. Jest informacją dla akcjonariuszy, jaką część zysku wypracowały ich akcje. Wzrost tego wskaźnika zawsze należy odczytywać pozytywnie. Wskaźnik zysku przypadającego na jedną akcję (EPS – earning per share) ustala się według wzoru:1

Wskaźnik zysku przypadający na jedną akcję

Wskaźnik ceny rynkowej do zysku na akcję (P/E – price / earnings ratio) pozwala porównać opłacalność inwestycji w akcje różnych przedsiębiorstw. Jest on relacją ceny rynkowej jednej akcji do zysku netto przypadającą na jedną akcję. Wskaźnik ten wyraża ile złotych, przy kupnie jednej akcji danej spółki, należy zapłacić za 1 złotówkę zysku netto wypracowanego przez tę spółkę. Im niższy wskaźnik tym korzystniejsza jest inwestycja. Wskaźnik ten oblicza się następująco:2

Wskaźnik ceny rynkowej do zysku na akcję

Wartość księgowa akcji (BVS – book value per share) jest relacją kapitału własnego do liczby wyemitowanych akcji. Wskaźnik ten informuje, ile jest warta każda akcja według zapisów księgowych. Wielkość omawianego wskaźnika uzależniona jest od charakteru przedsiębiorstwa. Wzór dla obliczenia wskaźnika jest następujący:3

Wartość księgowa akcji

Wskaźnik ceny rynkowej do wartości księgowej (P/BV – price / book value) jest relacją ceny rynkowej jednej akcji do wartości księgowej przedsiębiorstwa na jedną akcję. Informuje on, ile razy cena rynkowa akcji jest wyższa od wartości księgowej na jedną akcję. Jeśli wartość jest wyższa od jedności, jest to korzystna sytuacja dla akcjonariuszy. W przypadku kłopotów finansowych następuje szybki spadek wartości wskaźnika. Wskaźnik oblicza się według wzoru:4

Wskaźnik ceny rynkowej do wartości księgowej

Wskaźnik stopy zyskowności akcji ukazuje jaki procent zysku netto przynosi dana akcja w relacji do jej ceny rynkowej. Im wskaźnik jest mniejszy (cena rynkowa akcji jest wyższa) tym przedsiębiorstwo jest popularniejsze na giełdzie. Oblicza się go według wzoru:5

Wskaźnik stopy zyskowności akcji

Wskaźnik stopy dywidendy na 1 akcję (DYR – dividend yield ratio) jest relacją dywidendy na jedną akcję do ceny rynkowej jednej akcji. Najkorzystniejszym z punktu widzenia akcjonariusza jest jak największa wielkość tego wskaźnika. Trzeba jednak pamiętać, że płatność dywidendy nie stanowi prawnego obowiązku dla przedsiębiorstwa. Wzór wskaźnika jest następujący:6

Wskaźnik stopy dywidendy na 1 akcję

Wskaźnik stopy wypłat dywidendy (DPR – dividend payout ratio) jest relacją dywidendy na jedną akcję do zysku netto na jedną akcję. Informuje on jak duża część zysku jest wypłacana w formie dywidendy. Im wskaźnik jest mniejszy tym większa część zysku zatrzymywana jest w przedsiębiorstwie. Dlatego niskie wartości tego wskaźnika świadczą często o finansowaniu rozwoju przedsiębiorstwa. Oblicza się go następująco:7

Wskaźnik stopy wypłat dywidendy


1 Rybicki P., Sprawozdanie finansowe. Co mówi o firmie?, Poltext, Warszawa 2009, s. 131.
2 Dynus M., Kołosowska B., Prewysz-Kwinto P., Analiza finansowa przedsiębiorstwa, TNOiK, Toruń 2005, s. 99.
3 Zaleska M., Ocena ekonomiczno-finansowa przedsiębiorstwa przez analityka bankowego, SGH, Warszawa 2005, s. 90.
4 Kowalak R., Ocena kondycji finansowej przedsiębiorstwa w badaniu zagrożenia upadłością, ODDK, Gdańsk 2008, s. 157.
5 Ibidem, s. 154.
6 Ibidem, s. 155.
7 Dynus M., Kołosowska B., Prewysz-Kwinto P., Analiza, op. cit., s. 101.

Powrót