Normowanie zużycia materiałów

Normowanie zużycia materiałów – to ustalenie zależności ilościowej pomiędzy wielkością produkcji a ilością materiałów niezbędną do jej wykonania np. ile mąki należy zużyć do wypieczenia 1000 bułek.

Zużycie oblicza się następująco:

Zu = Pi * Nz

Zu – całkowite zużycie materiałów
Pi – ilość wytworzonych wyrobów np. 1000 bułek
Nz – norma zużycia materiałów czyli zużycie jednostkowe

Są 2 rodzaje norm zużycia:

  • norma teoretyczna (Nt) – ilość materiałów wchodząca w skład jednostki wyrobu,
  • norma produkcyjna (techniczna, Np) – ilość materiałów niezbędna do wytworzenia jednostki wyrobu.

Nz (Np) = Nt + Om

Om – odpady materiałowe powstające w toku produkcji, które są wyrażone ilościowo. Często są wyrażone w procentach i jest to tzw. współczynnik strat materiałowych (Wsm)

Jeżeli współczynnik strat materiałowych wyrażony jest w stosunku do zawartości materiałów w wyrobie to normę zużycia oblicza się następująco:

Nz = Nt * (1 + (Wsm / 100))

Wsm – współczynnik strat materiałowych

Jeżeli współczynnik strat materiałowych ustalony jest w stosunku do ilości niezbędnych do wytworzenia materiałów to normę zużycia oblicza się następująco:

Nz = (Nt * 100) / (100 – Wsm)

Metody ustalania norm:

  • statystyczna – normę zużycia wyznacza się na podstawie danych z lat ubiegłych o wielkości produkcji oraz całkowitym zużyciu materiałów,
  • statystyczna-analityczna – normę zużycia wyznacza się jak w metodzie statystycznej, a następnie wynik koryguje się o zamierzone oszczędności w zużyciu jednostkowym,
  • techniczna – jednostkowe zużycie wyznacza się po dokonaniu pomiarów wpływu najważniejszych czynników na to zużycie. Zalicza się do nich: kwalifikacje pracowników, stan techniczny i nowoczesność maszyn i urządzeń, jakość materiałów, technologia produkcji.

Powrót